İçeriğe geç
Ondokuzon

Özel Yazılım

MVP Geliştirme ve SaaS Yazılım Geliştirme: İlk Sürümden Abonelikli Ürüne

MVP geliştirme, ürün fikrinizi gerçek kullanıcıyla deneyen en küçük çalışan sürümü kurmaktır. Laravel ile ilk sürümü geliştiriyor, ürün tutunursa çoklu kiracı yapı ve abonelik ödemeleriyle SaaS ürününe büyütüyoruz.

MVP geliştirme, bir ürün fikrinin en riskli varsayımını gerçek kullanıcılarla sınamak için kurulan en küçük çalışan sürümdür. Amaç bütün ürünü yazmak değil, kullanıcıların ürünü gerçekten kullanıp karşılığında ödeme yapıp yapmadığını mümkün olan en kısa sürede görmektir. Cevap olumluysa aynı kod tabanı abonelikli bir SaaS ürününe büyür; olumsuzsa az bütçeyle yön değiştirirsiniz.

Ondokuzon olarak MVP geliştirme ve SaaS yazılım geliştirme işlerine, kendi ürünlerini işleten bir ekip olarak bakıyoruz. Shopify App Store'da yayında olan 17 uygulamamız abonelikle çalışan SaaS ürünleri; LearnLang ve Build AI da kendi geliştirdiğimiz ürünler. Bu sayfada ilk sürümün kapsamını nasıl daralttığımızı, SaaS altyapısının parçalarını ve dış kaynak bir ekiple çalışırken nelere dikkat etmeniz gerektiğini anlatıyoruz. Genel yaklaşımımız özel yazılım geliştirme sayfasında.

MVP nedir, ne değildir?

MVP (minimum viable product) ile prototip sık karıştırılır. Fark, ürünü kimin kullandığında ve neyin ölçüldüğündedir.

Kriter Tıklanabilir prototip MVP Tam ürün
Kim kullanır Ekip ve birkaç test kullanıcısı Gerçek ilk müşteriler Pazarın geneli
Neyi sınar Akışın anlaşılır olup olmadığını Ürünün değer üretip üretmediğini Büyüme ve verimlilik
Veri Örnek veri Gerçek hesaplar ve gerçek veri Gerçek veri
Ödeme Yok Çoğu zaman var, basit haliyle Planlar, kuponlar, faturalar

MVP, kötü yapılmış bir ürün demek değildir. Az özellikli ama seçilen akışı güvenilir biçimde çalıştıran bir sürümdür. Kullanıcının verisini kaybeden ya da ödemeyi yanlış alan bir MVP, fikri değil ekibi sınamış olur.

MVP kapsamını küçük tutmak

MVP projelerinde en zor iş kod yazmak değil, neyin ilk sürüme girmeyeceğine karar vermektir. Keşif aşamasında her özellik için tek bir soru soruyoruz: bu özellik olmadan ilk kullanıcı ürünün değerini görebilir mi? Cevap evetse özellik yol haritasına yazılır.

İlk sürüme girer Sonraya kalır
Tek kullanıcı tipi ve tek ana akış Birden fazla rol ve özel izin kuralları
E-postayla kayıt ve giriş Sosyal giriş ve tek oturum açma (SSO)
Tek fiyat planı Kupon, yıllık plan, kademeli fiyatlandırma
Temel yönetim ekranı Ayrıntılı raporlar ve gösterge panelleri
Arka planda elle yürütülen işlemler Her adımın otomasyonu
Ölçüm olayları Çok dilli arayüz

Bazı işlemleri ilk aylarda ekibinizin elle yürütmesi, onları otomatikleştirmekten daha ucuzdur ve hangi adımın gerçekten tekrarlandığını gösterir. Özellik kısıtlama yöntemlerini MVP aşamasında özellik kısıtlama stratejileri yazımızda anlattık.

Ölçmeden MVP olmaz

Ölçüm olaylarını ilk sürüme koymak, sonradan eklemekten kolaydır. Kayıt, ilk değerli işlem (ör. ilk raporu oluşturmak), tekrar ziyaret ve ödeme adımlarını baştan tanımlıyoruz. Böylece yayından birkaç hafta sonra kullanıcıların nerede bıraktığını tahminle değil veriyle konuşursunuz.

SaaS yazılım geliştirmede altyapının parçaları

MVP tutunduğunda ürün bir SaaS yazılımına dönüşür. Bazı teknik kararları ilk günden doğru kurmak gerekir, çünkü sonradan değiştirmek bütün veriye dokunur.

Çoklu kiracı (multi-tenant) yapı

SaaS ürününde her müşteri şirket bir kiracıdır ve bir kiracının verisi diğerine hiçbir koşulda görünmemelidir. İki yaygın model var:

Model Nasıl çalışır Uygun olduğu durum
Ortak veritabanı Tüm müşteriler aynı tablolarda, her kayıt kiracı kimliğiyle ayrılır Çok sayıda küçük müşteri, hızlı başlangıç
Müşteri başına ayrı veritabanı Her kiracının verisi ayrı bir veritabanında durur Veri ayrımını sözleşmeyle isteyen kurumsal müşteriler

MVP'lerde çoğunlukla ortak veritabanıyla başlıyor, kiracı ayrımını tek bir katmanda zorunlu tutuyoruz. Bir sorguda kiracı filtresinin unutulması en ciddi SaaS hatalarından biridir; bunu geliştiricinin dikkatine bırakmak yerine uygulamanın kuralı haline getiriyoruz.

Abonelik ve faturalandırma

Abonelik ödemesi tek seferlik ödemeden daha fazla durum içerir: deneme süresinin bitmesi, plan yükseltme ve düşürme, kartın reddedilmesi, iptal ve iade. Ürünün her durumda ne yapacağı (hesap kilitlenir mi, veri ne kadar saklanır) kodlamadan önce yazılı olmalıdır. Plan sınırlarını (kullanıcı sayısı, kayıt adedi, kullanım kotası) kodun tek bir yerinde tanımlıyoruz; fiyat değiştiğinde onlarca dosyayı aramak gerekmez.

Ödeme sağlayıcısını şirketinizin kurulu olduğu ülke, para birimi ve hedef pazar belirler. Türkiye'deki müşterilere satışta kart saklama ve tekrarlayan ödeme sunan yerli ödeme kuruluşları, yurt dışı satışta uluslararası ödeme altyapıları değerlendirilir. Shopify App Store'daki uygulamalarımızda ücretlendirme Shopify'ın kendi faturalandırma sistemiyle yürür; plan, deneme süresi ve plan değişikliği akışlarını bu ürünlerde işletiyoruz.

Hesap, ekip ve yetki

B2B SaaS ürünlerinde kullanıcı tek başına değil ekibiyle gelir: ekip arkadaşı daveti, rol tanımı ve hesap sahipliğinin devri ilk sürümden itibaren düşünülmelidir. Rol tasarımı için B2B ürünlerde kullanıcı yönetimi ve yetkilendirme yazımıza bakabilirsiniz.

Teknoloji

Web uygulamasını, yönetim panelini ve API'yi Laravel ile yazıyoruz; kuyruklar, zamanlanmış görevler ve e-posta bildirimleri aynı altyapının parçasıdır. Mobil istemci gerekiyorsa aynı API'ye React Native ile bir iOS ve Android uygulaması bağlanır. Ayrıntılar Laravel ile yazılım geliştirme sayfasında.

Kendi ürünlerimiz

  • Shopify App Store'da yayında olan, Laravel ile geliştirdiğimiz ve abonelikle çalışan 17 uygulama (geliştirici sayfamız)
  • ProXI Product XML Import ve XML Product Export & XML Feed uygulamalarında Built for Shopify rozeti
  • Yapay zeka destekli dil pratiği uygulaması LearnLang
  • Sohbet ederek web sitesi oluşturma aracı Build AI

Bu ürünlerde gördüğümüz şey şu: yayından sonraki asıl iş destek, plan değişiklikleri ve platform güncellemeleridir. Bu yüzden MVP'nizi planlarken ilk sürümün yanında ilk aylardaki işletme yükünü de birlikte konuşuyoruz.

MVP geliştirme süreci

  1. Varsayımlar. Ürünün çözdüğü problemi, ilk müşteri profilini ve doğrulanması gereken en riskli varsayımı yazıya dökeriz.
  2. Kapsam. İlk sürüme girecek akışı ve sonraya kalan özellikleri listeleriz; başarı ölçütleri bu aşamada belirlenir.
  3. Prototip. Ana ekranlar tıklanabilir prototip olarak hazırlanır ve birkaç olası müşteriye gösterilir.
  4. Geliştirme. Kısa döngülerle çalışırız; her döngünün sonunda test ortamında çalışan bir sürüm görürsünüz.
  5. Kapalı beta. Sınırlı sayıda gerçek kullanıcı ürünü kullanır, ölçüm verisi ve geri bildirim toplanır.
  6. Yayın ve karar. Veriye bakarak sıradaki fazı planlarız: büyütmek, değiştirmek ya da durdurmak.

Kapsamı küçük tutulmuş bir web MVP'si genellikle 8 ile 12 hafta içinde ilk kullanıcılara açılır. Takvimi en çok uzatan şey, geliştirme sırasında kapsama eklenen küçük özelliklerdir. Mobil uygulama da gerekiyorsa planı mobil uygulama geliştirme adımlarıyla birlikte kurarız.

Dış kaynak yazılım ekibiyle çalışmak

Teknik kurucusu olmayan girişimler ve yeni ürün çıkaran şirketler için MVP'yi dış kaynak bir yazılım ekibine yaptırmak (outsource yazılım) yaygın bir modeldir. Seçenekler arasındaki farklar:

Kriter Kendi ekibinizi kurmak Serbest geliştirici Dış kaynak ekip
Başlangıç İşe alım süresi kadar gecikir Hızlı Kapsam ve teklif adımından sonra
Kapsadığı işler Ekibin yetkinliğine bağlı Kişinin uzmanlığıyla sınırlı Tasarım, arka uç, mobil ve sunucu
Süreklilik Ekip kaldıkça yüksek Kişinin müsaitliğine bağlı İş ekip içinde devredilebilir
Maliyet yapısı Sabit maaş giderleri Saat ya da iş bazlı Faz ya da iş bazlı

Hangi modeli seçerseniz seçin üç şeyi baştan güvenceye alın: kaynak kodu sizin hesabınızdaki bir depoda dursun, sunucu ve ödeme sağlayıcısı hesapları şirketiniz adına açılsın, kurulum ve dağıtım adımları yazılı olsun. Bu üçü varsa ürün büyüdüğünde kendi ekibinizi kurup işi devralmanız kolaylaşır. Seçim yaparken sorulacak sorular freelance mi, ajans mı, yazılım evi mi yazımızda.

MVP ve SaaS geliştirme maliyetini belirleyen kalemler

  • İlk sürümdeki akış sayısı ve iş kurallarının karmaşıklığı
  • Kullanıcı tipleri ve yetki modeli
  • Abonelik, deneme süresi ve plan yapısı
  • Çoklu kiracı modeli ve veri ayrımı ihtiyacı
  • Entegrasyonlar: ödeme, e-posta, e-fatura, üçüncü taraf API'ler
  • Mobil istemci ihtiyacı
  • Tasarımın özgünlüğü
  • Yayın sonrası bakım, izleme ve destek

Ürün fikrinizi konuşalım

Çözmek istediğiniz problemi, ilk müşteri profilinizi ve bütçenizi paylaşın. İlk sürüme neyin girmesi gerektiğini birlikte netleştirelim.

Teklif alın

SSS

Sık sorulan sorular

MVP geliştirme ne kadar sürer?
Süre, ilk sürüme giren akış sayısına ve entegrasyonlara bağlıdır. Kapsamı tek bir ana akışla sınırlı tutulan bir web MVP'sini haftalar içinde ilk kullanıcılara açmayı hedefliyoruz. Keşif görüşmesinden sonra fazlara bölünmüş yazılı bir takvim paylaşırız.
MVP ile prototip arasındaki fark nedir?
Prototip, akışın anlaşılır olup olmadığını örnek veriyle sınar ve genellikle ekip ile birkaç test kullanıcısı tarafından denenir. MVP ise gerçek kullanıcıların gerçek veriyle kullandığı, çoğu zaman ödeme de alan çalışan bir üründür. İyi kurgulanmış bir süreçte prototip MVP'den önce gelir.
SaaS yazılımında çoklu kiracı (multi-tenant) yapı şart mı?
Aynı ürünü birden fazla şirkete abonelikle sunacaksanız her müşterinin verisinin diğerlerinden ayrılması gerekir. Çoğu MVP'de tüm müşterilerin aynı veritabanında kiracı kimliğiyle ayrıldığı model yeterlidir. Veri ayrımını sözleşmeyle isteyen kurumsal müşteriler için müşteri başına ayrı veritabanı modeli kullanılabilir.
SaaS ürününde abonelik ödemesi nasıl alınır?
Kart saklama ve tekrarlayan ödeme sunan bir ödeme sağlayıcısıyla alınır. Sağlayıcıyı şirketinizin kurulu olduğu ülke, para birimi ve hedef pazar belirler. Deneme süresi, plan değişikliği, reddedilen kart ve iptal durumlarında ürünün ne yapacağı geliştirmeden önce yazılı olarak belirlenmelidir.
Outsource yazılım ekibiyle çalışırsak kaynak kodu kime ait olur?
Kaynak kodunun ve hesapların sahipliği sözleşmede açıkça yazılmalıdır. Kodun sizin hesabınızdaki bir depoda durmasını, sunucu ve ödeme sağlayıcısı hesaplarının şirketiniz adına açılmasını öneriyoruz. Böylece ileride kendi ekibinizi kurduğunuzda işi devralmanız kolaylaşır.
MVP'den sonra kodu baştan yazmak gerekir mi?
Gerekmemeli. Kapsamı küçük tutmak kod kalitesinden ödün vermek anlamına gelmez; kiracı ayrımı, ödeme ve veri yapısı gibi sonradan değiştirmesi zor kararları ilk sürümde doğru kuruyoruz. Denenip tutmayan özellikler sonraki fazlarda sadeleştirilir ya da kaldırılır.
MVP geliştirme maliyetini neler belirler?
İlk sürümdeki akış sayısı, kullanıcı tipleri, abonelik yapısı, entegrasyonlar, mobil istemci ihtiyacı ve tasarımın özgünlüğü maliyeti belirler. Kalıp fiyat yerine kapsamı netleştirdikten sonra faz bazında teklif veriyoruz. Bütçeniz belliyse baştan paylaşmanız, ilk sürümü ona göre kurgulamamızı kolaylaştırır.

Hadi birlikte bir şeyler yapalım!

Projenizi anlatın, ihtiyacınızı netleştirelim ve size uygun yol haritasını birlikte çıkaralım.

Projeni anlat