Web sitesi yapmak için önce sitenin amacını ve sayfa yapısını belirler, bir alan adı ve barındırma (hosting) alır, site oluşturucu, hazır tema ya da özel tasarım arasında seçim yapar, içerikleri hazırlar ve SEO, hız ve yasal metinleri tamamlayıp siteyi yayına alırsınız. Yayından sonra güncelleme, yedek ve ölçüm olmadan hiçbir site uzun süre sağlıklı kalmaz. Birkaç sayfalık bir tanıtım sitesini kendiniz kurabilirsiniz; çok dilli, formlu ya da başka sistemlere bağlanan kurumsal bir sitede bir ekiple çalışmak genellikle daha az zaman kaybettirir.
Bu rehberde web sitesi nasıl yapılır sorusunu kurumsal bir site üzerinden, on adımda cevaplıyoruz. Her adımda vermeniz gereken kararı, sık yapılan hataları ve en sonda yayın öncesi kontrol listesini bulacaksınız. Ürün satacaksanız ödeme, kargo ve mesafeli satış gibi ek adımlar gerekir; onları e-ticaret sitesi kurma sayfamızda anlattık.
Web sitesi kurma adımları kısaca
- Sitenin amacını ve hedef kitlesini, yani kime ne için hizmet edeceğini belirleyin.
- Site haritasında hangi sayfaların olacağını ve menünün nasıl kurulacağını planlayın.
- Adres için alan adını, sitenin çalışacağı yer için barındırmayı seçin.
- Altyapıda site oluşturucu, hazır tema ya da özel tasarım arasında karar verin.
- Metin, görsel ve çeviriyle içeriği hazırlayın.
- Tasarımda marka dilini, mobil görünümü ve erişilebilirliği kurun.
- SEO tarafında adresleri, başlıkları, site haritasını ve Search Console'u hazırlayın.
- Hız ve güvenlik için görselleri, önbelleği, SSL'i ve yedeği ele alın.
- KVKK, çerez onayı ve şirket bilgileri gibi yasal metinleri ekleyin.
- Siteyi yayına alın, analitik ve form takibiyle ölçün, güncellemelerle bakımını sürdürün.
Sıra önemlidir. En sık yapılan hata, tema seçerek ya da tasarıma başlayarak işe girişmek ve ilk iki adımı atlamaktır. Amacı ve sayfa yapısı belli olmayan bir sitede tasarım, her yeni içerik geldiğinde yeniden açılır.
1. Sitenin amacını ve hedef kitlesini belirleyin
Kurumsal bir web sitesi her şirkette aynı işi yapmaz. Bir sanayi firması için site, yurt dışındaki alıcının ürün kataloğuna ve teklif formuna ulaştığı yerdir. Bir danışmanlık şirketi için uzmanlığı ve ekibi anlatır. Halka açık bir şirket için yatırımcıya düzenli bilgi sunar. Amacı yazılmadan başlanan sitelerde her sayfa bir "hakkımızda" metnine dönüşür.
Başlamadan önce şu üç soruyu tek cümleyle cevaplayın. Site kime hitap ediyor, müşteriye mi, bayiye mi, yatırımcıya mı, aday çalışana mı, yoksa basına mı? Ziyaretçiden ne yapmasını bekliyorsunuz, teklif istemesini mi, aramasını mı, başvurmasını mı, katalog indirmesini mi? Başarıyı neyle ölçeceksiniz, aylık form sayısıyla mı, telefon tıklamasıyla mı, başvuru sayısıyla mı?
Bu cevaplar sonraki kararların hepsini belirler: hangi sayfaların gerektiğini, hangi dillerin şart olduğunu, formların kime gideceğini.
2. Site haritasını ve sayfa listesini çıkarın
Site haritası, sitedeki sayfaların ve menünün planıdır. Bir tabloda hazırlanabilir: her satırda sayfanın adı, adresi, amacı ve içeriğini kimin hazırlayacağı yazar. Kurumsal bir sitede genellikle şu sayfalar bulunur:
- Ana sayfa, ne yaptığınızı ilk ekranda tek cümleyle anlatır ve ziyaretçiyi ana hizmetlere ve iletişime yönlendirir.
- Hizmet ya da ürün sayfaları her ana hizmet için ayrı ayrı açılır. Tek bir "hizmetlerimiz" listesi aramalarda hiçbir hizmeti iyi temsil etmez.
- Referans ve proje sayfaları logodan çok yapılan işi anlatır.
- Hakkımızda sayfasında kuruluş, ekip, ofisler ve belgeler yer alır.
- İletişim sayfası adresi, haritayı, telefonu ve formu bir araya getirir.
- Kariyer, haber ya da blog bölümü, düzenli güncellenecekse eklenir.
- Yasal sayfalarda KVKK aydınlatma metni ve çerez politikası bulunur.
Bu aşamada dil sayısına da karar verin. Yurt dışına satış yapıyorsanız ikinci dili sonradan eklemek yerine baştan planlayın; her dilin kendi adresi (ör. /en/) ve kendi menüsü olmalıdır.
3. Alan adı ve barındırma (hosting) seçin
Alan adı seçerken
Alan adı (domain), sitenizin adresidir. Seçerken önce kısa ve telefonda söylenebilir bir ad arayın. Yazılışı karışan harfler ve gereksiz kısaltmalar, müşterinin sizi bulmasını zorlaştırır. Uzantıyı hedef pazara göre seçin. Türkiye'de çalışan şirketler için .com.tr yaygın ve tanıdıktır, yurt dışına açılıyorsanız .com ya da hedef ülkenin uzantısı düşünülebilir. Markayı korumak için birkaç uzantıyı birlikte almak sık görülen bir uygulamadır.
Alan adını şirket adına ve şirket hesabıyla kaydedin. Ajansın ya da bir çalışanın kişisel hesabına kaydettirmek, yıllar sonra en çok sorun çıkaran karardır. Otomatik yenilemeyi de açın, çünkü süresi dolan alan adıyla birlikte site ve e-postalar da durur.
Türkiye uzantılı (.tr) alan adları TRABİS sistemi üzerinden, yetkili kayıt kuruluşları aracılığıyla alınır.
Barındırma türleri
| Barındırma türü | Nasıl çalışır | Uygun olduğu durum |
|---|---|---|
| Paylaşımlı hosting | Site, sunucuyu başka sitelerle paylaşır; yönetim paneli hazırdır | Az ziyaretli, birkaç sayfalık siteler |
| VPS ya da bulut sunucu | Kaynaklar size ayrılır; kurulum ve güncelleme bilgisi gerekir | Panelli, formlu ve trafiği artan siteler |
| Yönetilen sunucu | Sunucuyu bir ekip kurar, günceller ve izler | Sunucu işini dışarıya bırakmak isteyen şirketler |
| Site oluşturucu (SaaS) | Barındırma platformun içindedir, ayrıca alınmaz | Platformun şablonlarıyla kurulan siteler |
Barındırmada fiyattan önce şu sorulara cevap arayın: Yedek alınıyor mu ve yedek sunucudan ayrı bir yerde mi duruyor? SSL sertifikası dahil mi? Sunucu hangi ülkede? Sunucuya ve yönetim paneline şirketinizden de erişim olacak mı?
Kurumsal e-posta
Alan adınızla çalışan e-postayı web sitesiyle aynı sunucuda tutmak zorunda değilsiniz. Site sunucusunda bir sorun olduğunda e-postaların da durmaması için kurumsal e-postayı ayrı bir serviste (ör. Google Workspace ya da Microsoft 365) tutmak sık tercih edilen bir düzendir. Alan adının DNS kayıtlarında SPF, DKIM ve DMARC ayarlarını yapmayı unutmayın; bunlar eksikse gönderdiğiniz e-postalar alıcının spam klasörüne düşebilir.
4. Altyapı için hazır tema mı, özel tasarım mı?
Web sitesi kurma sürecindeki en önemli karar budur, çünkü altyapıyı sonradan değiştirmek siteyi yeniden yapmak anlamına gelir. Üç ana yol var.
Wix ve Squarespace gibi site oluşturucularda barındırma, şablon ve editör tek pakette gelir. Sürükle bırak ile kısa sürede bir tanıtım sitesi çıkarılabilir. Buna karşılık platformun sunduğuyla sınırlısınız ve siteyi başka bir yere taşımak çoğu zaman mümkün değildir.
WordPress ve hazır tema yolunda çok sayıda hazır tema ve geniş bir eklenti seçeneği vardır. Hızlı başlanır, ancak tema ve eklentilerin düzenli güncellenmesi gerekir ve eklenti sayısı arttıkça hız ile güvenlik riski artar.
Özel tasarım ve özel geliştirmede arayüz markanıza göre tasarlanır, yönetim paneli yalnızca sitenizin ihtiyaç duyduğu alanlarla yazılır. Başlangıç daha uzun sürer ama çok dilli, formlu ve başka sistemlere bağlanan sitelerde daha uzun ömürlüdür.
| Kriter | Site oluşturucu | WordPress ve hazır tema | Özel tasarım ve panel |
|---|---|---|---|
| Başlangıç süresi | En kısa | Kısa | Daha uzun |
| Teknik bilgi ihtiyacı | Düşük | Orta | Geliştirme ekibi gerekir |
| Tasarım özgünlüğü | Şablonla sınırlı | Temanın sınırları içinde | Tamamen size özel |
| Özel iş akışları | Çoğunlukla yok | Eklentiyle, sınırlı | İhtiyaca göre geliştirilir |
| Güncelleme yükü | Platform yönetir | Tema ve eklentiler düzenli takip ister | Bakım planıyla, kontrollü |
| Taşınabilirlik | Platforma bağlı | Başka sunucuya taşınabilir | Başka sunucuya taşınabilir |
Hazır tema her zaman yanlış bir seçim değildir. Birkaç sayfalık, sık değişmeyen bir tanıtım sitesi için site oluşturucu ya da hazır tema mantıklı bir başlangıçtır. Platformları ayrıntılı karşılaştırdığımız Wix, Shopify ve WordPress karşılaştırması yazımız seçim yaparken yardımcı olabilir. Kurumsal kimliğe birebir uyan bir arayüz, çok dilli içerik ya da başvuru ve teklif akışları gerekiyorsa özel tasarımın neleri kapsadığını kurumsal web tasarım sayfamızda anlattık.
5. İçeriği tasarımdan önce hazırlamaya başlayın
Web sitesi projelerini en çok geciktiren şey kod değil, içeriktir. Tasarım bittiğinde metinler hâlâ yazılmamışsa başlıklar sığmaz, bölümler boş kalır ve yayın tarihi kayar. İçerik taslağını tasarımla aynı anda, mümkünse daha önce başlatın.
Metinlerde her sayfanın tek bir amacı olsun. Hizmet sayfasında ne yaptığınızı, kime yaptığınızı, nasıl çalıştığınızı ve ziyaretçinin bir sonraki adımını yazın. Genel övgü cümleleri yerine somut bilgi verin: hangi sektörlere hizmet verdiğiniz, sürecin nasıl işlediği, hangi belgelere sahip olduğunuz.
Gerçek ekip, ofis, üretim ve ürün fotoğrafları stok fotoğraflardan daha çok güven verir, bu yüzden fotoğraf çekimini erken planlayın. Çeviriyi kimin yapacağını ve kimin onaylayacağını da baştan belirleyin. Yalnızca makine çevirisiyle yayına alınan sayfalar, yabancı ziyaretçide istediğiniz izlenimi bırakmayabilir.
Metinleri kimin onaylayacağı belli değilse içerik haftalarca e-postalar arasında dolaşır. Tek bir onay sorumlusu belirleyin.
6. Tasarımda marka dili, mobil görünüm ve erişilebilirlik
Tasarım genellikle tel kafes (wireframe) ile başlar: renk ve görsel olmadan sayfaların düzeni ve içerik sırası kurulur. Akıştaki hatalar bu aşamada düzelirse görsel tasarımda geri dönüş azalır. Ardından kurumsal kimliğinizden yazı tipi, renk ve bileşenleri içeren bir tasarım dili çıkarılır.
Ziyaretlerin önemli bir kısmı telefondan gelir ve Google siteleri mobil görünümlerine göre dizine ekler. Bu yüzden tasarıma en dar ekrandan başlamak ve masaüstü görünümünü buna göre genişletmek daha sağlıklıdır. Mobil uyumun ayrıntılarını responsive web tasarım yazımızda bulabilirsiniz.
Erişilebilirliği de bu aşamada düşünün: yeterli renk kontrastı, klavyeyle gezinilebilen menüler, görsellerde alternatif metin ve anlamlı bir başlık sırası. Sonradan yapılan erişilebilirlik düzeltmeleri, baştan doğru kurulan bir yapıya göre daha pahalıya gelir.
7. Yayından önce yapılması gereken SEO işleri
SEO, site yayına çıktıktan sonra eklenen bir eklenti değildir. Adres yapısı, başlık hiyerarşisi ve sayfa şablonları yayından sonra değiştirildiğinde iş büyür. Yayından önce şu listeyi tamamlayın:
- Anahtar kelime araştırmasıyla müşterilerinizin sizi hangi kelimelerle aradığını çıkarın ve her önemli kelime için bir sayfa belirleyin. Aynı kelimeyi iki sayfanın hedeflemesi ikisini de zayıflatır.
- Adresler okunabilir olsun. /hizmetler/endustriyel-boya gibi kısa, anlamlı ve kalıcı adresler kullanın.
- Her sayfanın kendine ait bir title etiketi ve meta açıklaması olsun.
- Her sayfada tek bir H1 ana başlık, altında da mantıklı bir H2 ve H3 sırası bulunsun.
- XML site haritası kendiliğinden güncellensin, robots.txt de yanlışlıkla tüm siteyi kapatmasın.
- Kuruluş bilgileri, sık sorulan sorular ve breadcrumb için yapılandırılmış veri (schema işaretlemesi) ekleyin.
- Siteyi Google Search Console'a ekleyin, site haritasını gönderin ve dizine ekleme hatalarını takip edin.
Eski bir sitenin yerine yenisini kuruyorsanız bir adım daha var: eski sitedeki tüm adresleri çıkarıp her birini yeni karşılığına 301 ile yönlendiren bir harita hazırlamak. Bu yapılmazsa eski adreslere gelen ziyaretçiler ve arama motorları 404 sayfasıyla karşılaşır, yıllar içinde kazanılmış görünürlük kaybolabilir. Kendi sitemizi WordPress'ten Laravel'e taşırken 532 eski adresin her birinin ya doğrudan açıldığını ya da tek adımda doğru adrese yönlendiğini otomatik test eden bir kontrol yazdık. Bu tür bir test, eksik yönlendirmeyi ziyaretçiden önce yakalar.
8. Hız ve güvenlik
Yavaş açılan bir sayfa ziyaretçiyi ilk saniyelerde kaybettirir; Google da sayfa deneyimini Core Web Vitals ölçütleriyle (LCP, CLS, INP) değerlendirir. Hızı en çok etkileyen işler şunlardır:
- Görselleri doğru boyutta ve WebP ya da AVIF gibi modern biçimlerde sunmak
- Kullanılmayan eklenti, yazı tipi ve betikleri kaldırmak
- Sayfa önbelleği ve gerekiyorsa CDN kullanmak
- Ana sayfaya otomatik oynayan ağır videolar koymamak
Ayrıntıları site hızı nedir, nasıl artırılır yazımızda anlattık.
Güvenlik için asgari liste şudur: SSL sertifikası (HTTPS), kişiye özel yönetici hesapları ve iki adımlı doğrulama, form spam koruması, güncel yazılım sürümleri ve sunucudan ayrı saklanan yedekler. WordPress kullanıyorsanız risklerin çoğu güncellenmeyen eklenti ve temalardan gelir; kullanmadığınız eklentileri kaldırın.
9. Yasal metinler ve KVKK
Bu bölüm genel bilgi verir; sitenizin durumuna göre neyin gerektiğini avukatınıza ya da veri koruma danışmanınıza sorun. Kurumsal bir sitede genellikle şu konular gündeme gelir:
- İletişim, teklif ya da başvuru formlarıyla kişisel veri topluyorsanız, verinin hangi amaçla işlendiğini ve kişinin haklarını anlatan bir KVKK aydınlatma metni gerekir. Formların yanında bu metne bağlantı verilir.
- Bazı işleme amaçları ayrı onay gerektirebilir. Bu onay kutuları önceden işaretli olmamalıdır.
- Analitik ve reklam çerezleri kullanıyorsanız çerez politikasıyla ziyaretçiyi bilgilendirmek ve çerez onayıyla tercih sunmak gerekir. Zorunlu olmayan etiketleri ziyaretçinin onayına bağlı çalıştırmak yaygın bir uygulamadır.
- Bülten ya da kampanya e-postası gibi ticari elektronik iletiler için toplanan izinler İleti Yönetim Sistemi (İYS) kurallarına tabidir.
- Unvan, adres ve iletişim gibi şirket bilgilerinin sitede açıkça yer alması hem güven verir hem de çoğu durumda mevzuatın beklentisidir.
- Sunucunun, form servisinin ya da analitik aracının yurt dışında olması, kişisel verinin yurt dışına aktarımı sorusunu doğurur.
Ürün ya da hizmet satışı yapacaksanız mesafeli satış sözleşmesi, ön bilgilendirme formu ve iade koşulları gibi ek metinler de gerekir.
10. Yayın, ölçüm ve bakım
Ölçümü yayından önce kurun
Sitenin kaç talep getirdiğini bilmiyorsanız iyi çalışıp çalışmadığını da bilemezsiniz. Yayından önce Google Analytics 4 ya da tercih ettiğiniz analitik aracı kurun ve şu olayları önemli etkinlik olarak işaretleyin: form gönderimi, telefon numarasına tıklama, WhatsApp bağlantısına tıklama ve e-posta bağlantısına tıklama. Form gönderiminden sonra net bir başarı mesajı ya da teşekkür sayfası göstermek ölçümü kolaylaştırır.
Bakım yayından sonra da sürer
Bakımı yapılmayan bir site bir gün aniden durmaz, yavaş yavaş bozulur. SSL sertifikasının ya da alan adının süresi dolar, eski bir eklentiden zararlı kod girer, form bildirimleri sessizce çalışmayı bırakır ve haftalarca kimse fark etmez. Bunları önlemek için düzenli yazılım güncellemesi, sunucudan ayrı saklanan yedek, güvenlik kontrolü ve çalışma süresi izleme gerekir. Bu işleri şirket içinde takip edecek kimse yoksa web sitesi bakım paketlerimize göz atabilirsiniz.
Kurumsal sitenizi birlikte planlayalım
Sitenizin amacını, sayfa listesini ve varsa mevcut adresinizi paylaşın; kapsamı, altyapı önerisini ve yayın planını birlikte çıkaralım. Teklif alın
Web sitesini kendiniz mi yapmalısınız, bir ekiple mi?
Dürüst cevap, sitenin ne yapacağına bağlı olduğudur.
| Durum | Kendiniz yapabilirsiniz | Bir ekiple çalışmak daha mantıklı |
|---|---|---|
| Sayfa yapısı | Birkaç sayfa, sık değişmiyor | Çok sayıda farklı sayfa şablonu |
| Dil | Tek dil | Çok dilli, dil başına adres ve menü |
| Formlar ve akışlar | Basit iletişim formu | Başvuru, teklif ya da bayi formu; CRM veya İK bağlantısı |
| Eski site | Yok ya da trafiği yok | Trafiği olan bir sitenin yenilenmesi |
| Tasarım | Şablonun düzeni yeterli | Kurumsal kimliğe birebir uyan arayüz |
| Bakım | Güncelleme ve yedeği siz takip edeceksiniz | Şirket içinde takip edecek kimse yok |
Kendiniz yaparken en çok zaman alan kısım genellikle kurulum değil; içerik, mobil düzen ve SEO ayarlarıdır. Hazır bir şablonla hızlıca bir site çıkarmak mümkündür, o siteyi aramada görünür, hızlı ve güvenli tutmak ise süreklilik ister. Bir ajansla çalışacaksanız teklifleri karşılaştırırken sitenin hazır tema mı özel tasarım mı olacağını, eski adresler için yönlendirme planı yapılıp yapılmayacağını ve sunucu, alan adı ve panel erişimlerinin kimde kalacağını yazılı olarak sorun. Teklifleri okurken nelere bakmanız gerektiğini yazılım teklifi nasıl okunur yazımızda topladık.
Süreyi ve maliyeti belirleyen kalemler
Web sitesi maliyeti sayfa sayısından çok, sitenin ne kadar özel iş yaptığına bağlıdır. Teklif alırken ya da kendi bütçenizi çıkarırken şu kalemleri ayrı ayrı düşünün:
- Alan adı ve barındırma her yıl yenilenen giderlerdir, uzantıya ve sunucu türüne göre değişir.
- Altyapı kaleminde site oluşturucu aboneliği, ücretli tema ve eklenti lisansları ya da özel geliştirme yer alır.
- Farklı sayfa şablonu sayısı işi büyütür. On sayfa aynı düzeni kullanıyorsa iş azdır, her sayfa ayrı bir düzen istiyorsa artar.
- Dil sayısını hesaba katın, çünkü her dil çeviri, kontrol ve SEO işi demektir.
- İçerik üretimi metin yazımını, fotoğraf çekimini ve çeviriyi kapsar.
- CRM, e-bülten, harita ya da başvuru sistemi gibi entegrasyonlar ayrıca düşünülmelidir.
- Eski siteden taşımada aktarılacak içerik ve yönlendirme haritası hazırlanır.
- Güncelleme, yedek, güvenlik ve küçük düzenlemeleri kapsayan bakım aylık bir giderdir.
Süre de aynı kalemlere bağlıdır. Pratikte en çok bekleten iş içeriklerin ve onayların gelmesidir; bu yüzden yayın tarihini kodun bittiği güne göre değil, içeriğin onaylandığı güne göre planlayın.
Sık yapılan hatalar
- Tasarıma amaç ve sayfa listesi olmadan başlanırsa her yeni içerikle tasarım yeniden açılır.
- Alan adı ve sunucu başkasının hesabına kayıtlıysa ajans ya da çalışan değiştiğinde erişim kaybolur.
- Görsele ya da PDF'e gömülen önemli bilgi aramada zor bulunur, ekran okuyucu ve telefon kullanıcıları için de zahmetlidir.
- Eski site yönlendirme yapılmadan kapatıldığında yıllar içinde kazanılmış arama görünürlüğü kaybolabilir.
- Formu kurup bildirimini test etmezseniz gelen talepler kimsenin bakmadığı bir e-posta kutusunda bekleyebilir.
- Yayından sonra kendi haline bırakılan sitede güncellenmeyen yazılım ve alınmayan yedek, küçük bir sorunu büyük bir kesintiye çevirir.
Yayın öncesi kontrol listesi
- Alan adı ve sunucu şirket hesabında, otomatik yenileme açık
- SSL sertifikası kurulu, tüm sayfalar HTTPS ile açılıyor
- Her sayfanın kendine ait title, meta açıklama ve tek H1'i var
- XML site haritası çalışıyor, robots.txt siteyi kapatmıyor
- Site Search Console'a eklendi, site haritası gönderildi
- Eski adresler 301 ile yeni karşılıklarına yönleniyor
- Formlar test edildi, bildirimler doğru kişiye gidiyor
- KVKK aydınlatma metni, çerez onayı ve şirket bilgileri yerinde
- Analitik kuruldu, form ve telefon tıklamaları ölçülüyor
- Site telefonda, tablette ve masaüstünde kontrol edildi
- Görseller sıkıştırıldı, mobil hız ölçüldü
- İlk yedek alındı ve sunucudan ayrı bir yerde saklanıyor
- Güncelleme, yedek ve bakım sorumlusu belli